Kılavuz neyi düzenliyor

Kılavuz, 509 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğine dayanıyor. Tebliğ, e-Belgede bulunması gereken asgari bilgileri belirlemiş; ilave bilgilerin ise GİB tarafından duyurulmak suretiyle istenebileceğini düzenlemiş. Kılavuzun giriş bölümündeki ifadesiyle:

“Söz konusu düzenlemeler uyarınca e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamasına dâhil olan mükellefler tarafından Yatırım Teşvik Belgesi (YTB) kapsamında düzenlenecek faturalarda kullanılması gereken alanlar bu kılavuzda açıklanmıştır.”

Kılavuz ilk olarak 21.11.2025 tarihinde yayımlanmış; 9.12.2025 tarihli 1.1 sürümünde “2.1.5 InvoiceLine” bölümündeki kullanım açıklaması güncellenmiştir.

Hangi senaryo, hangi tip

e-Fatura tarafında senaryo YATIRIMTESVIK, e-Arşiv tarafında EARSIVFATURA olarak seçiliyor. Fatura tipleri ikisinde farklı adlandırılmış:

İhracat işlemleri için düzenlenecek faturalarda ise kılavuz, GİB’in ayrıca yayımladığı “e-Fatura Uygulaması Gümrük İşlemleri Kılavuzu”ndaki açıklamaların dikkate alınmasını istiyor.

Dört kategori, iki istisna kodu

Kılavuz, teşvik belgesi kapsamındaki teslimleri dört başlıkta ayırıyor. Belirleyici olan şu: faturada KDV sıfır geçilecek mi, geçilmeyecek mi.

Tabloda geçen iki istisna kodunun tam adı

Son iki kategori için kılavuzun ifadesi açık: “Bu kapsamda düzenlenecek faturalar ‘0’ KDV’li olarak düzenlenemez.”

Belge numarası ve tarihi nereye yazılır

Teşvik belgesinin numarası ve tarihi, ContractDocumentReference elemanına yazılıyor. Kılavuzun açıklaması:

“ID alanındaki schemeID alanına ‘YTBNO’ yazılarak Yatırım Teşvik Belgesi Numarası, IssueDate alanına Yatırım Teşvik Belge Tarihi yazılacaktır.”

<cac:ContractDocumentReference>
    <cbc:ID schemeID="YTBNO">123456</cbc:ID>
    <cbc:IssueDate>2025-01-01</cbc:IssueDate>
</cac:ContractDocumentReference>

Eleman seçimli (0…n) olarak tanımlanmış; yani birden fazla belge referansı verilebiliyor.

İstisna faturasında KDV nasıl gösterilir

Burası kılavuzun en kolay atlanan kısmı. ISTISNA ve YTBISTISNA tipli faturalarda KDV tutarı sıfır geçiliyor; ancak vazgeçilen KDV tutarı yine de faturada gösteriliyor. Kılavuz şöyle diyor:

“Belirtilen fatura tipleri için TaxTotal/TaxSubtotal/TaxCategory elemanı altına istisna kodu girilecektir. TaxTotal/TaxSubtotal/CalculationSequenceNumeric elemanına, yazılan KDV tutarının (Vazgeçilen KDV Tutarı) fatura tutarların hesaplamasında dikkate alınmayacağını belirtir, ‘-1’ değeri yazılacaktır. Bu alan sadece xml üzerinden gösterilecektir.”

Yani CalculationSequenceNumeric alanındaki -1, o satırdaki KDV tutarının fatura toplamına eklenmemesini sağlayan işarettir. Kılavuzun örneğinde 1.500,00 TL matrah üzerinden hesaplanan 300,00 TL vazgeçilen KDV, toplam vergi tutarı sıfır kalacak biçimde gösteriliyor:

<cac:TaxTotal>
    <cbc:TaxAmount currencyID="TRY">0</cbc:TaxAmount>
    <cac:TaxSubtotal>
        <cbc:TaxableAmount currencyID="TRY">1500.00</cbc:TaxableAmount>
        <cbc:TaxAmount currencyID="TRY">300.00</cbc:TaxAmount>
        <cbc:CalculationSequenceNumeric>-1</cbc:CalculationSequenceNumeric>
        <cbc:Percent>20</cbc:Percent>
        <cac:TaxCategory>
            <cbc:TaxExemptionReasonCode>339</cbc:TaxExemptionReasonCode>
            <cbc:TaxExemptionReason>İmalat Sanayi ile Turizme Yönelik Yatırım
                Teşvik Belgesi Kapsamındaki İnşaat İşlerine İlişkin Teslim ve
                Hizmetler</cbc:TaxExemptionReason>
            <cac:TaxScheme>
                <cbc:Name>KDV</cbc:Name>
                <cbc:TaxTypeCode>0015</cbc:TaxTypeCode>
            </cac:TaxScheme>
        </cac:TaxCategory>
    </cac:TaxSubtotal>
</cac:TaxTotal>

Harcama tipi ve makine bilgileri

1.1 sürümüyle güncellenen bölüm burası. Teşvik belgesi kapsamındaki her faturada, mal/hizmet satırında harcama tipinin belirtilmesi isteniyor. Alan şu: /Invoice/cac:InvoiceLine/Item/CommodityClassification/cbc:ItemClassificationCode

Makine teçhizat teslimlerinde üç ek alan

Makine teçhizat kategorisindeki faturalarda InvoiceLine altında şu bilgilerin yazılması gerekiyor:

<cac:Item>
    <cbc:Name>Makine Adı</cbc:Name>
    <cac:CommodityClassification>
        <cbc:ItemClassificationCode>01</cbc:ItemClassificationCode>
    </cac:CommodityClassification>
    <cac:ItemInstance>
        <cbc:ProductTraceID>74563</cbc:ProductTraceID>
        <cbc:SerialID>412578</cbc:SerialID>
    </cac:ItemInstance>
</cac:Item>